miðvikudagur, 13. janúar 2010

Hvað er undirliggjandi að mati Eiríks Tómassonar?

Grein í Morgunblaðinu í dag -
Þann 5. janúar s.l. var bein útsending á ríkissjónvarpinu frá blaðamannafundi á Bessastöðum. Að honum loknum hafði Bogi Ágústsson fengið þá Eirík Tómasson, lagaprófessor og Gunnar Helga Kristinsson, stjórnmálafræðing til að túlka áhrif ákvörðunar forsetans. Beindist talið fljótt að hugsanlegri þjóðaratkvæðagreiðslu þar sem Icesave lögin voru við ákvörðun forsetans sett í það stjórnskipulega ferli. Það sem vakti athygli mína var þetta; Eiríkur Tómasson upplýsti að hann hefði komið að málinu sem ráðgjafi ríkisstjórnarinnar og sem slíkur fyndist honum skynsamlegast að draga lögin til baka í stað þess að láta þjóðina kjósa um þau.
Taldi Eiríkur að ef lögin yrðu samþykkt í kosningu meðal þjóðarinnar þá myndi staða Hollendinga og Breta styrkjast til muna, því vonir stæðu til að tíminn myndi vinna með okkur og taka upp samninginn við bresk og hollensk stjórnvöld með milligöngu Evrópusambandsins. Því væri sá naumi meirihluti sem varð á þingi hagfelldari íslensku þjóðinni. Þegar þarna var komið í viðtalinu gekk spyrill á Eirík og vildi fá skilmerkari útskýringar.
Eiríkur svarar: Bretar og Hollendingar „[...gætu þá t.d. vísað til þess að meirihluti þjóðarinnar t.d. ef einhver framtíðar ríkisstjórn snéri sér til þeirra og vildi nú fá þessum skilmálum breytt, og þá gætu Bretar og Hollendingar einfaldlega sagt, ja íslenska þjóðin hefur talað, hún hefur sætt sig við þessa skilmála, vegna þess að í þessu máli, er - og það veit ég, þó að ég sé bundinn trúnaði, að verulegu leiti að því er þau atriði varðar, að í þessu máli eins og öllum milliríkjadeilum, gerast hlutir, og eru hlutir undir sem ekki er hægt að draga fram í dagsljósið. Og ég þykist alveg vita, og ég er ekki að ljóstra upp neinu leyndarmáli, að ef að tíminn hefur unnið með okkur, vegna þess að þetta mál er ekki bara lagalegs eðlis heldur ekki síður pólitískt eðlis, að þá er möguleiki þrátt fyrir þessa stífu skilmála að taka þá upp og menn geta alltaf samið upp á nýtt ef báðir aðilar samþykkja og það getur verið að það yrði þrýstingur á Breta og Hollendinga að gera það þannig.
Óskiljanlegt er að fjölmiðlar hafi ekki tekið þessi ummæli upp og spurt fjármálaráðherra hvaða samkomulag er undirliggjandi og út á hvað það samkomulag gengur. Er búið að lofa upptöku Icesave samninganna ef við göngum í Evrópusambandið? Ef svo er – þá ber stjórnvöldum að greina frá því opinberlega. Ef verið er að vísa í eitthvert annað undirliggjandi samkomulag er ekki síður mikilvægt að stjórnvöld greini frá því út á hvað það gengur.