IPA - styrkir ESB

Grein í Morgunblaðinu 27. janúar 2012

Nú hefur Össur Skarphéðinsson lagt fram þingsályktunartillögu á Alþingi sem heimilar viðtöku ESB-styrkja að upphæð allt að 30 milljónum evra sem svara til um 5.000 milljóna íslenskra króna. Nú þegar hefur ríkisstjórnin tekið yfirdráttarlán af þessari upphæð því í fjárlögum fyrir 2012 voru færðar 596 milljónir. Það kom fram í umræðum á Alþingi nú í vikunni að hvorki utanríkisráðherra né fjármálaráðherra vissu um fyrirframgreiðsluna. Að ríkissjóður taki að „láni“ fjárhæðir frá ESB og færi þær í fjárlög ríkisins án þess að heimild liggi fyrir frá Alþingi um hvort taka megi við styrkjunum eða ekki er í besta falli vafasöm athöfn. Þáverandi fjármálaráðherra Steingrímur J. Sigfússon ber mikla ábyrgð á þessum gjörningi og sífellt hækkar afglapastabbi hans í starfi.

Það er afar ógeðfellt að skoða þingsályktunartillöguna sem byggir á rammasamning um IPA styrki á milli ESB og Íslands, sem skilgreint er sem „styrkþegi“. Samningurinn var undirritaður í Brussel þann 8. júlí 2011 og er fyrst núna að koma fyrir Alþingi. Þessar háu fjárhæðir eiga allar að fara inn í EES – stofnanir hér á landi að kröfu ESB og hinn almenni Íslendingur ber ekkert úr bítum. Ég bendi hér á alvarlegustu ákvæði samningsins.

Í fyrsta lagi mun framkvæmdastjórn ESB annast stýringu á „aðstoð“ við Ísland. Ekkert annað ríki sem sótt hefur um aðlögun að ESB hefur verið niðurlægt á þennan hátt – en framkvæmdastjórnin telur að stjórnvöld hér á landi hafi ekki burði til að annast þessa stýringu. Þessu kyngir utanríkisráðherra.

Í öðru lagi varðandi yfirumsjón, eftirlit og endurskoðun á styrkveitingunum skal framkvæmdastjórn og endurskoðunardómstóll ESB fara með þær valdheimildir. Þetta þýðir að framkvæmdastjórn ESB endurskoðar sínar eigin gjörðir – en það er nú ekki nýtt – enda hafa löggiltir endurskoðendur ekki treyst sér til að skrifa upp á reikninga ESB í tæp 20 ár. Þessu kyngir utanríkisráðherra.

Í þriðja lagi skal ESB njóta friðhelgi gagnvart lögsókn og lögsögu íslenskra dómstóla vegna ágreinings við þriðja aðila eða vegna ágreinings milli þriðju aðila er varðar á beinan eða óbeinan hátt IPA-aðstoð sem veitt er samkvæmt samningnum. Íslensk stjórnvöld skuldbinda sig til að verja þessa friðhelgi og taka þá afstöðu til ágreiningsefnisins er ver hagsmuni framkvæmdarstjórnar ESB og skulu þessir aðilar hafa samráð um hvaða stefna skuli tekin í dómsmáli. Þessu kyngir utanríkisráðherra. Enn á ný er ríkisstjórnin að selja dómsvaldið úr landi. Gera menn sér grein fyrir hvað þetta þýðir í raun og sann? Hér er verið að lögleiða að ríkisvaldið standi með ESB í dómsmáli á móti sínum eigin þegnum. Er hægt að komast neðar í undirlægjuhætti gagnvart Brusselveldinu? Þessi samningur er fjandsamlegur íslensku samfélagi og leiðir það eitt af sér að uppfylla kröfur ESB – að gera Ísland að ESB ríki án undanfarandi þjóðaratkvæðagreiðslu. Í næstu grein mun ég fjalla um ótrúleg skattfrelsisákvæði og undanþágur opinberra gjalda er í IPA rammasamningnum felast fyrir aðila sem búsettir eru utan Íslands.

Steingrímur, Kalmanstjörn og Junkaragerði

- grein í Morgunblaðinu 19. nóvember 2011

Steingrímur J. Sigfússon brást illa við í vikunni er ég benti á þá staðreynd að mágur hans og systir ættu tæp 17% í jörðunum Kalmanstjörn og Junkaragerði. Fréttastofa ríkisstjórnarinnar – RÚV - fylgdi viðskotaillum ráðherra eftir án þess að reyna að upplýsa málið. Ekki var haft samband við mig við vinnslu tveggja frétta sem fréttastofan flutti. Það er ekki nýtt. Sneri Steingrímur málinu á hvolf og fullyrti að ég héldi að hann sem ráðherra væri að kaupa f.h. ríkisins jarðspildu og jarðhitaréttindi af landeigendum en ekki Reykjanesbæ. Það sagði ég aldrei – en Steingrímur heyrir það sem hann vill heyra.

Ég spurði einfaldlega hvaða hagsmuni væri verið að vernda og spurði hvort verið væri að kaupa réttindin heim. En nú að því sem fréttastofa ríkisstjórnarinnar hirti ekki að spyrja mig um. Í fyrsta lagi eru sveitafélagsmörk á umræddu svæði mjög óskýr og landamerki milli Kalmanstjarnar, Junkaragerðis og Staðar líka. Borholur og virkjun liggja á þessum óskýru mörkum. Það land og þau jarðhitaréttindi sem fjármálaráðherra lætur ríkið kaupa virðist vera afar verðmætt og hefur hann nú sett verðmiða á gæðin - litlar 1.230 milljónir. Um skuldauppgjör við Reykjanesbæ fjalla ég ekki en ríkissjóður reiðir fram 330 milljónir með beinu fjár framlagi og fellir niður skattaskuldir upp á 900 milljónir.

Þá að aðalatriðinu. Ekki er vitað hvað stóra spildu ríkið er að kaupa af Reykjanesbæ. Talið er að um sé að ræða 63 – 70 hektara úr landi Kalmanstjarnar og Junkaragerðis. Kemur þetta fram í skýrslu forsætisráðuneytisins sem kom út í mars 2010 og ber heitið: Fyrirkomulag varðandi leigu á vatns- og jarðhitaréttindum í eigu íslenska ríkisins. Eignaskiptingin á landinu og jarðhitaréttindunum liggja því ekki fyrir. Árið 1999 keypti Hitaveita Suðurnesja þessi gæði á 63 milljónir – nú tólf árum seinna lætur Steingrímur J Sigfússon íslenska ríkið kaupa sömu gæði á 1.230 milljónir eða um 20 milljónir hvern hektara. Því er eftir miklu að slægjast.

Það er fullkomlega óeðlilegt að fjármálaráðherra skuli hafa forgöngu um verðmat þegar vitað er um vensl hans við eigendur jarðanna. Það er hvorki nýr sannleikur né gamall að einstaklingar láti reyna á eignaréttindi sín er snúa að landamerkjum fyrir dómstólum. Tíminn leiðir í ljós hvort eigendur jarðanna Kalmanstjarnar og Junkaragerðis höfði landamerkjamál á hendur íslenska ríkinu fyrir dómstólum. En „auðvitað“ hlýtur þetta allt saman að vera mjög eðlilegt úr því Steingrímur J. og fréttastofa ríkisstjórnarinnar segir að svo sé.

- trúverðugleiki Háskólans á Bifröst

Grein í Morgunblaðinu þann 10. nóv. 2011

Illa er komið fyrir mínum gamla góða samvinnuskóla í meðförum doktors Eiríks Bergmanns í Fréttatímanum helgina 4. – 6. nóvember s.l. Eiríkur Bergmann er dósent og forstöðumaður Evrópufræðaseturs Háskólans á Bifröst og titlar sig svo í greinarskrifum sínum umrædda helgi. Háskólinn á Bifröst ber því ábyrgð á Evrópusambandssinnanum sem sakar íslenskan stjórnmálaflokk um hatur á útlendingum. Eftirtektarvert var að á þeirri fréttasíðu sem Eiríkur lagði undir sig þessa helgi og var nr. 46 – þá var einmitt auglýsing frá Háskólanum á Bifröst. Velkomin á Bifröst – nýir tímar í fallegu umhverfi. Þetta er einstök tilviljun – ef um tilviljun er að ræða – hallast ég heldur að því að Bifröst hafi fengið þessa auglýsingu ókeypis - á þessum stað í blaðinu út á andlit og skoðanir doktors Eiríks Evrópusambandssinna í gegnum sjóð þann sem sér um að greiða doktornum laun og uppihald í Evrópuáróðrinum.

Þau eru ekki beitt Evrópusverðin sem notuð eru til innlimunar Íslands í Evrópusambandið ef þetta er beittasti hnífurinn í skúffunni. Íslenskir Evrópusambandssinnar standa rökþrota gagnvart þeirri staðreynd að landsmenn vilja ekki sjá að ganga í Evrópusambandið. Allt hefur verið reynt, örvæntingin er algjör og spuninn keyrður í botn. Hafa háskólamennirnir doktor Eiríkur og Icesavedrottningin Þórólfur Mattíasson farið þar fremstir.

Evrurökin halda ekki, heiftarlega hefur verið ráðist að bændum, hætt er að minnast á hagstætt verð á matarkörfum í ESB ríkjum, kostnaður við aðlögunarferlið fæst ekki ræddur. Það stendur ekki steinn yfir steini og segja má að rök andstæðinga Evrópusambandsins hafa öll komið fram og ræst. Meira að segja er viðurkennt af erlendum sérfræðingum að ESB ásælist auðlindir okkar fyrst og síðast. Evrópusambandssinnar hafa æst sig máttlausa hingað til yfir þessum staðreyndum og harðneitað þeim.

Fólk er ekki fífl doktor Eiríkur Bergmann. Þið Evrópusambandssinnar eruð orðnir svo þjáðir af örvæntingu vegna þess að þið vitið jafn vel og við Evrópusambandsandstæðingar að af inngöngu Íslands í ESB verður aldrei. Þið eruð því farnir að gera mistök í örvæntingu ykkar – eða við skulum segja – þið notið öll meðul. Grein þín í Fréttatímanum liðna helgi er til marks um það – að grípa til þeirra bragða sem þú notaðir þar – ætti að vera ástæða til að vísa þér úr starfi í Háskólanum á Bifröst. Þar ferðu yfir öfgahreyfingar í Evrópu og á Norðurlöndunum og lýsir hatri þeirra á innflytjendum. Þú ferð einnig yfir hin hræðilegu Úteyjarmorð og berð þetta svo allt saman við Framsóknarflokkinn og telur hann hafa breyst í þessa átt hin allra síðustu ár. Ég fyllist viðbjóði doktor Eiríkur á samlíkingunni og afþakka slíkar samlíkingar fyrir mína hönd og framsóknarmanna allra.

Ég skora á skólastjórn Háskólans á Bifröst og rektor skólans að fara yfir hegðun doktors Eiríks sem starfsmanns háskóla á ríkisstyrkjum. Ekki doktorsins vegna – heldur vegna orðstírs Háskólans á Bifröst.

- opið bréf

Reykjavík 5. október 2011

Ágætu framsóknarmenn í Reykjavík!

Nú hefur 140. þing Alþingis verið sett. Var það sett í skugga mikilla mótmæla almennings. Engum dylst sú mikla reiði sem búið hefur um sig hjá landsmönnum vegna verklausar ríkisstjórnar. Allt frá haustdögum 2008 hefur lítið gerst í málefnum heimilanna og uppbyggingar atvinnulífs.
Þegar við framsóknarmenn fórum fram með afar öfluga kosningastefnuskrá vorið 2009 vorum við full bjartsýni og kjarki á að takast við það verkefni sem lá fyrir – að koma skuldugum heimilum til bjargar – með almennri skuldaniðurfellingu. Andstæðingar okkar gerðu allt sem þeir gátu að tala niður okkar tillögur. Nú hefur komið í ljós að skuldaniðurfellingarleið Framsóknarflokksins var fær og sú eina rétta. Ábyrgð ríkisstjórnarinnar er mikil og í stað þess að fara almenna leið byggða á jafnræðisreglu var farin sú leið að sumir fá afskriftir og aðrir ekki. Ég tel að ekki séu öll kurl komin til grafar í ákvörðunum ríkisstjórnarinnar er nýju bankarnir voru stofnaðir. Sama má segja um tillögur okkar í afnámi gjaldeyrishafta.
Mikill áróður er nú rekinn í fjölmiðlum gegn þingmönnum Framsóknarflokksins. Ég spyr mig stundum – hvernig væri áróðursstríðið – værum við í ríkisstjórn. Líklega er þetta smjörþefurinn af því sem koma skal. Að mínu mati eru fjölmiðlar að bregðast með því að taka stöðu með ríkisstjórninni í stað þess að vera í „stjórnarandstöðu“.
Á einhvern hátt er búið að snúa öllu á hvolf og spuninn er keyrður áfram. Ríkisstjórnin fríar sig ábyrgð og kemur verkleysi sínu yfir á alla alþingismenn. Ekki hefur staðið á okkur að koma fram með tillögur til bætts samfélags en þær komast einfaldlega ekki á dagskrá þingsins. Í íslenskum stjórnmálum ríkir pattstaða í dag. Sú pattstaða verður einungis leyst með kosningum. Það er annar meirihluti í þinginu en í landinu.
Þingmenn Hreyfingarinnar hafa að nokkru leyti gengið í lið með ríkisstjórninni hvað varðar breytingar á stjórnarskránni. Hreyfingin vill ekki fyrir nokkurn mun kosningar. Þrátt fyrir fagurgala forsætisráðherra um að senda eigi skýrslu þá sem stjórnlagaráð skilaði til þingsins í þjóðaratkvæðagreiðslu er það óframkvæmanlegt. Það vita allir að stjórnarskrá verði ekki breytt nema með tilstilli þingsins og alþingiskosningum. Dag eftir dag kemst forsætisráðherra upp með þennan máflutning.
Hér eru skattar hækkaðir og álögur auknar. Lán heimilanna hækka og hækka vegna ruðningsáhrifa. Grunnstoðir samfélagsins veikjast og veikjast vegna niðurskurðar. Það þýðir lítið að setja lög á Alþingi sem landsmenn eiga að fara eftir – þegar grunnstoðir eftirfylgni laganna eru fjársveltar. Þarna á ég við lögregluna, dómstólana og fangelsin.
Ríkisstjórnin getur ekki fyrir nokkurn mun forgangsraðað verkum sínum né mótað stefnu til framtíðar. Þessu verðum við framsóknarmenn að breyta. Við eigum gnótt tækifæra sem þjóð og þau tækifæri verðum við að nýta fyrir landsmenn alla.
Ég vonast til að sjá ykkur í starfi Framsóknarflokksins í Reykjavík í vetur. Ég hvet ykkur til að koma í laugardagskaffið þann 8. október n.k. þar sem ég kem til með að sitja fyrir svörum og fara yfir þingveturinn. Kjördæmasambandsþing KFR hefur verið ákveðið 29. október n.k. og félögin eru að skipuleggja aðalfundi sína þessa dagana. Við þingmenn flokksins þurfum á ykkur að halda í þeim ólgusjó sem stjórnmálin eru og vonast ég eftir þróttmiklu starfi með ykkur í vetur.

Með bestu kveðju,
Vigdís Hauksdóttir, alþingismaður

- ræða mín við "stefnuræðu" ...

- eða ég segi frekar stefnuleysisræðu Jóhönnu Sigurðardóttur ...
http://www.althingi.is/altext/hlusta.php?raeda=rad20111003T213203&horfa=1

Gylfi Arnbjörnsson og sannleikurinn

- svargrein mín til Gylfa Arnbjörnssonar í Morgunblaðinu 1. okt. 2011

Þegar Gylfi Arnbjörnsson gerði mér það ljóst snemma árs 2009 að ég þyrfti að velja á milli lögfræðistöðu hjá ASÍ eða þess að fara í framboð fyrir Framsóknarflokkinn í Reykjavík var ég hvött til þess að fara í mál við ASÍ á grunni 65. gr. stjórnarskrárinnar en hún hljóðar svo: „Allir skulu vera jafnir fyrir lögum og njóta mannréttinda án tillits til kynferðis, trúarbragða, skoðana, þjóðernisuppruna, kynþáttar, litarháttar, efnahags, ætternis og stöðu að öðru leyti.” Ég hef ekki skeytt um að sækja rétt minn en vissulega væri ég að skapa fordæmi þar sem um hjarta verkalýðsbaráttunnar er að ræða – sjálft flaggskipið sem á að standa vörð um störf fólks – bæði á grunni pólitískra skoðana og ekki síður kvenréttindabaráttu.

Rangfærslur Gylfa í blaðinu þann 30. sept. eru hrópandi. Ég var ekki varaþingmaður Framsóknarflokksins er mér var boðin lögfræðingsstaða hjá ASÍ og ég var launalaus þegar ég sótti héraðsdómsnámskeið. Ég sótti ekki um launalaust leyfi hjá ASÍ því mér var sagt upp störfum.Sannleikurinn er sá að þegar ljóst var að uppstillingarnefnd Framsóknarflokksins ætlaði að gera tillögu um nafn mitt í oddvitasæti í Reykjavík hringdi ég í Gylfa Arnbjörnsson – snemma á laugardagsmorgni – til að tjá honum tíðindin. Sagði ég honum jafnframt að kosið yrði um tillögu uppstillinganefndar því tveir aðilar hefðu gefið kost á sér í sama sæti. Gylfi gerði mér það ljóst þennan morgun að ef ég tæki oddvitasætið þá jafngilti það uppsögn hjá ASÍ. Urðu vitni af þessu símtali og það sáu allir að ég var mjög slegin en tók ákvörðun og áhættu um að vinna að kjöri mínu launalaus. Um starfslok mín hjá ASÍ ræði ég ekki frekar.

Gylfi skeytir engu um að svara mér efnislega og útskýrir ekki að hann hafi algjörlega brugðist félagsmönnum sínum á haustdögum 2008 er hann fór fyrir verðtryggingarnefnd forsætisráðherra sem hafnaði aftenginu verðtryggingar á húsnæðislán tímabundið. Hann svarar ekki gagnrýni minni á stuðning ASÍ við ríkisstjórnina og útgreiðslu séreignalífeyrissparðs. Hann útskýrir ekki stjarnfræðilegt tap lífeyrissjóðanna upp á 400 – 500 milljarða samkv. upplýsingum frá Seðlabankanum. Gylfi beitir ASÍ til stuðnings aðlögunarferlinu að ESB og talar grimmt niður íslenskan landbúnað – þrátt fyrir að um 10.000 félagsmenn hans hafi atvinnu af störfum tengdum landbúnaði. Gylfi skuldar mér ekki svör – heldur félagsmönnum sínum.

Ég gleðst yfir því að greinarkorn mitt hafi vakið Gylfa og verkalýðsforystuna af meðvirkninni með ríkisstjórninni – þótt hljómurinn sé holur.

Alþyðusamband Íslands og Samfylkingin

Grein í Morgunblaðinu 29. september 2011

Framsóknarflokkurinn er atvinnumálaflokkur. Framsóknarmenn hafa ætíð skilið samspil atvinnu og heimilisreksturs. Ef engin atvinna er í boði fyrir einstaklinga þá er ógjörningur að halda úti heimili. Þessa hugsun hafa vinstrimenn ekki. Kratismi gengur fyrst og síðast út á að skapa opinber störf og þenja út ríkisbáknið. Vinstri menn kunna best af öllum að eyða skattfé sem fæst með skattgreiðslum almenna vinnumarkaðaris. Talið er að hátt í 25.000 störf á hinum almenna vinnumarkaði hafi glatast frá haustdögum 2008.
Alþýðusamband Íslands hreyfir ekki fingur gagnvart ríkisstjórninni til að sinna hlutverki sínu. Hef ég heyrt að félagsgjöld sem almenningur reiðir af hendi með atvinnu sinni sé hátt í 10 milljarðar á ári. Í hvað fara þessir peningar? Hví er verkalýðshreyfingin sem lömuð? Það vita allir um langvarandi tengsl ASÍ og Samfylkingarinnar.
Þegar ég fór í framboð fyrir Framsóknarflokkinn í Reykjavík var mér umsvifalaust sagt upp störfum sem lögfræðingur ASÍ eftir 5 mánaða störf hjá samtökunum. Ástæðan – jú hagsmunaárekstrar við stefnu ASÍ.
Kannski spilaði inn í þessa ákvörðun góð málefnaskrá Framsóknarflokksins fyrir þingkosningarnar 2009. Kosningastefnuskrá sem gekk út á björgun heimilanna og eflingu atvinnureksturs. Engum duldist andúðin sem Samfylkingin og ASÍ hafði á 20% skuldaniðurfellingarleið flokksins. Eyddi Gylfi Arnbjörnsson stórum hluta ræðu sinnar á ársfundi ASÍ þetta ár í að rífa stefnuskrá Framsóknarflokksins niður og þá sérstaklega skuldaniðurfellingarleiðina. Athyglisvert verður að fylgjast með viðbrögðum forseta ASÍ í ársbyrjun 2012 er iðnaðarráðherra fer í barnseignafrí því nú hefur Þórunn Sveinbjarnardóttir yfirgefið þingið. 5. sæti lista Samfylkingarinnar í SV – kjördæmi er yfirlögfræðingur ASÍ. Hvaða kröfur skyldi forseti ASÍ gera til hans? Verður honum sagt upp störfum vegna pólitískra starfa? Gefur yfirlögfræðingur ASÍ frá sér þingsætið?
Það var eftir því tekið að forseti ASÍ fór fyrir hópi sem Jóhanna Sigurðardóttir skipaði á haustdögum 2008 til að leggja mat á hvort ekki ætti að fella niður tímabundið verðtryggingu á lánum til að koma í veg fyrir stórfellda hækkun á verðtryggðum lánum heimilanna. Gylfi Arnbjörnsson ásamt nefndinni hafnaði þessari leið – og því spyrja landsmenn – hví stendur forseti ASÍ ekki með umbjóðendum sínum? Þessi aðgerð leiddi til þess að verðtryggingin hefur lagst af fullum þunga á skuldsett heimili en fjármagnseigendur eru varðir að fullu.
Hvar eru útifundirnir, hvar eru kröfugerðirnar, hvar er gagnrýnin á ríkisstjórnina, hvar er krafan á eflingu atvinnulífsins frá verkalýðshreyfingunni? Nú vantar gömlu verkalýðsjaxlana sem voru sannir málstað og umbjóðendum sínum alla síðustu öld.
Ekkert heyrist frá forsvarsmönnum ASÍ um þær miklu afskriftir sem áttu sér stað hjá bönkunum sem ekki skiluðu sér til heimilanna. Afskriftir á íbúðarlánum námu um 50% sem sannar enn og aftur að 20% leið Framsóknarflokksins var sú eina rétta í stöðunni. Ríkisstjórnin með hjálp ASÍ taldi þessa leið útilokaða og bar því við að ríkið þyrfti að moka nýju fé í bankana. Allt var þetta ömurleg blekking og spuni.
ASÍ studdi tillögu ríkisstjórnarinnar um að opna á úttekt séreignalífeyrissparnaðar. Lífeyrisgreiðslur eru ekki aðfararhæfar samkvæmt lögum – en eru það nú - því landsmenn hafa notað séreignasparnaðinn í að greiða niður skuldir og lán auk einkaneyslu. Talið er að sá litli hagvöxtur sem mælist stafi af útgreiðslu þessa sparnaðar. Hvar er nú „lífvörðurinn“ um lífeyrissjóðina sem verkalýðshreyfingin hefur barist fyrir? Hví telur ASÍ réttlætanlegt að ríkissjóður innheimti skatttekjur af fyrirframgreiddum séreignasparnaði en hafni því alfarið að skattleggja innstreymi í séreignasjóði? Hvers vegna berst ASÍ ekki fyrir rannsókn á almennu lífeyrissjóðunum sem töpuðu stjarnfræðilegum upphæðum í hruninu – „lífeyrissjóðum fólksins“? Ástæðuna vita allir. Forseti ASÍ hefur oft harðlega gagnrýnt alþingismenn og talað um að hreinsa þurfi til á Alþingi – ég segi á móti – þarf ekki að hreinsa til í verkalýðshreyfingunni svo hún þjóni félagsmönnum sínum en ekki fjármagnseigendum og Samfylkingunni?

- Seðlabankinn og aflandskrónurnar

- grein í Morgunblaðinu þann 16. sept. 2011

Þann 6. september s.l. barst svar við fyrirspurn minni til efnahags- og viðskiptaráðherra um innflutning aflandskróna. Hafði dregist í þrjá mánuði að svara fyrirspurninni – en hana lagði ég fyrir ráðherrann 7. júní s.l. Þessi tímalengd vekur mikla furðu því Seðlabankinn hlýtur að halda gott skráningakerfi um þessi viðskipti – fyrir utan þingsköp að fyrirspurnum skuli svarað innan 10 virkra daga eftir að hún er lögð fram í þinginu.

Fyrirspurn mín hljóðaði svo: „Hverjir hafa fengið að flytja inn aflandskrónur til fjárfestinga hér á landi og um hvaða fjárhæðir er að ræða? Svar óskast sundurliðað eftir: íslenskum og erlendum einstaklingum, íslenskum og erlendum fyrirtækjum.“ Seðlabankinn bar við bankaleynd sbr. 15. gr. laga um gjaldeyrismál, nr. 87/1992, og í ljósi þess hafði efnahags – og viðskiptaráðuneytið ekki tök á því að svara hverjir það væru sem hefðu fengið heimild til að flytja inn aflandskrónur og af hvaða tilefni. Einu upplýsingarnar sem voru í svarinu var að heildarfjárhæð innstreymis aflandskróna ársins 2010 voru tæpir 12 milljarðar.

Einkennilegt er að Seðlabankinn valdi að svara með þessum hætti – að veita upplýsingar sem miðast að einu ákveðnu tímabili – en veita ekki upplýsingar um hvert innstreymið er frá upptöku gjaldeyrishaftanna. Hef ég nú lagt fram nýja fyrirspurn um innstreymi aflandskróna frá upphafi gjaldeyrishaftanna til dagsins í dag. Sú spurning er nauðsynleg til að átta sig á upphæðunum sem um ræðir. Sá lagagrunnur er snýr að þagnarskyldu Seðlabankans um hverjir það eru sem fengið hafa leyfi til innflutnings aflandskróna byggir bankinn á 15. gr. laga um gjaldeyrismál eins og fram hefur komið en hún hljóðar svo. „Þeir sem annast framkvæmd þessara laga eru bundnir þagnarskyldu um hagi einstakra viðskiptamanna og önnur atriði sem þeir fá vitneskju um í starfi sínu og leynt skulu fara samkvæmt lögum eða eðli málsins, nema dómari úrskurði að upplýsingar sé skylt að veita fyrir dómi eða lögreglu eða skylda sé til að veita upplýsingar lögum samkvæmt.“

Þeir aðilar sem ekki eru í náðinni hjá Seðlabankanum og hafa fengið neitun um innflutning aflandskróna verða samkvæmt þessu að höfða dómsmál til að leita réttar síns á grunni jafnræðisreglunnar – eða þá hitt að sýna fram á saknæmt athæfi Seðlabankans vegna lögregluákvæðisins í lagagreininni. Rétt er að minna á að dómsmál dragast hér árum saman vegna þeirra málafjölda sem bíða úrlausna hjá dómstólum landsins. Líklega verður búið að aflétta höftunum er fordæmisgefandi dómur fellur – láti einhver reyna á rétt sinn. Á meðan að hulunni er ekki svipt af gjörðum Seðlabankans varðandi þessi viðskipti þá býður bankinn upp á umræðu um einkavinavæðingu og geðþóttaákvarðanir - hverjir fá að nota aflandskrónur til fjárfestinga og hverjir ekki. Átti ekki að uppræta leyndarhyggju og spillingarumræðu með breytingu laga um Seðlabanka Íslands og skipun nýs seðlabankastjóra?

Ég biði ekki í þá þjóðfélagsumræðu sem spunameistarar Samfylkingarinnar væru búnir að koma af stað og viðhalda hefði fyrrverandi seðlabankastjóri hagað sér með þessum hætti. Kæru landsmenn – nú eru vinstri flokkarnir komnir til valda – og nú skulum við finna til tevatnsins.

Árósarsamningurinn og ríkisstjórnin

- grein sem birtist í Morgunblaðinu þann 6. september. Þann sama dag féll ríkisstjórnin frá opinni kæruheimld hér á landi - árangur stjórnarandstöðunnar var því einstakur.

Árósasamningurinn er umhverfissamningur. Í ágúst 2010 áttu 44 ríki aðild að honum. Samningurinn tengir á nokkurn hátt saman umhverfismál og mannréttindi – að sérhver kynslóð eigi rétt á að lifa í umhverfi sem sé fullnægjandi fyrir heilsu og velferð hennar. Settar eru skyldur á ríkin sem standa að samningnum og er þau réttindi sem ríkin eiga að tryggja almenningi þríþætt og mynda þrjár stoðir samningsins.
Fyrsta stoðin mælir fyrir um skyldur ríkja til að tryggja að almenningur hafi aðgang að upplýsingum um umhverfismál. Önnur stoðin skyldar ríkin til að tryggja almenningi rétt til þátttöku í undirbúningi að ákvörðunum sem snerta umhverfið. Þriðja stoðin snýr að skyldu ríkja til að tryggja almenningi réttláta málsmeðferð í málum sem varða umhverfið. Ákvæði samningsins fela í sér lágmarksreglur. Þau eru almenns eðlis og gefa aðildarríkjunum talsvert svigrúm við innleiðingu þeirra. Hafa aðildarríki samningsins farið mislangt við að innleiða einstök ákvæði samninginn sér í lagi því ákvæði er snýr að kæruaðild.

Nú liggur fyrir Alþingi frumvarp sem lýtur að því að virkja almenna málsaðild (actio popularis) í umhverfismálum – sem opnar á heimild einstaklinga og umhverfisverndarsamtaka hvaðan af úr heiminum að kæra ákvarðanir sem snúa að ákveðnum atriðum í umhverfismálum. Fá dæmi eða ekkert eru um að aðildarríki Árósarsamningsins hafi opnað fyrir slíka aðild allra að stjórnsýslukærum vegna fullgildingar samningsins og hefur ekkert Norðurlandanna farið þá leið. Fulltrúar umhverfisráðuneytisins gátu ekki bent á neitt ríki sem gengi jafn langt og lagt er til í frumvarpi þessu. Vara ég eindregið við þessari leið sem ríkisstjórnin er að fara. Auðvelt er að sjá í hendi sér erlenda aðila gera kæruáhlaup á veikburða íslenska stjórnsýslu til þess eins að tefja uppbyggingu og framkvæmdir á Íslandi.

Hví leggur ríkisstjórnin ofuráherslu að opna kæruaðild í íslenskum umhverfisrétti fyrir heimsbyggðinni allri – er ekki um heiftarlegt inngrip í innanlands hagsmuni hjá fullvalda þjóð? Hví á Ísland eitt þjóða að opna á þetta ákvæði? Oft á tíðum hef ég á tilfinningunni að ríkisstjórnin horfi ekki til afleiðinga þeirrar lagasetningar sem hún stendur fyrir. Var þetta nú nauðsynlegt í uppbyggingu landsins að hleypa erlendum aðilum að kærunefnd umhverfis- og auðlindamála og á seinni stigum dómsólum landsins án þess að vera aðilar máls. Líklega heitir þetta á kratísku að vera umburðar- og frjálslindur fyrir öðrum þjóðum í stað þess að standa vörð um hagsmuni eigin þjóðar.

The unwanted EU application

- grein á EUobserver.com þann 16. ágúst 2011 - eða þann sama dag og Evruríkin ákváðu að taka upp sameiginlega efnahagsstjórn.

For many people it has increasingly become a puzzle why the Icelandic government is carrying on with its application to join the European Union. Even sources from within the EU institutions have questioned whether there is any point in continuing this journey. The application was delivered in July 2009 in the wake of the economic collapse in Iceland in the autumn of 2008.
For decades Icelanders have opposed joining the bloc but with the collapse supporters of membership saw an opportunity to finally get an application through. They managed to do so after the general elections in the country in the spring of 2009 but only because the leadership of the Left Green Movement, the party furthest to the left in Icelandic politics, decided to ignore its policy opposing joining the EU and allow the application in order to form a government with the only political party in Iceland in favour of membership, the Social Democratic Alliance.
My party, the centrist Progressive Party, adopted a new policy on the EU during its last national congress in April this year. One which firmly rejects EU membership, replacing a previous policy supporting accession negotiations with certain strict conditions. Conditions the EU could never have accepted. It should, however, be stressed that the Progressive Party has never been in favour of EU membership.
Since the application was delivered opposition to EU membership has increased significantly in Iceland. For more than two years now every single opinion poll in Iceland has shown a vast majority of Icelanders opposed to joining the bloc. The newest one, produced by Capacent Gallup, was published on August 11 showing 64.5 percent opposed to EU membership and merely 35.5 percent in favour. In addition to that the vast majority of the Icelandic people wants to withdraw the application according to another poll by Capacent Gallup published on June 30 this year. These results come as no surprise in Iceland.
The EU application has been fought over within the Left Green Movement ever since the 2009 elections. Two of its government ministers openly oppose it including the Minister of Agriculture and Fisheries. There obvisouly are growing worries about the application within the ranks of the social democrats as well. But their problem is that joining the EU really is the only policy they have to offer and their solution to everything. They have got nothing else.
The social democrats’ desperation has in fact become so serious that the chairman of the Social Democratic Alliance and Iceland’s current Prime Minister, Jóhanna Sigurðardóttir, gave a speech at the party’s national congress earlier this year urging supporters of EU membership in other Icelandic political parties to join the social democrats offering to change the name of the party, its policy or leadership if necessary. The Social Democratic Alliance has lost a lot of its support for the last couple of years according to polls.
As a consequence of all this there have been growing calls in Iceland that the EU application should be withdrawn. But the government has rejected that just as it rejected calls in 2009 to put the application to a referendum before it was delivered because they knew it would be thrown out by the people if given the chance.
I’m afraid the Icelandic government’s EU application is and has been from the start a total waste of resources for both the EU itself and Iceland. Both waste of time, capital and menpower. Something which could have been put to much better use in so many other areas. Especially during these troubled times. The Icelandic people will simply never accept giving up their sovereignty and independence over themselves, their country and their natural resources including full authority over the fishing grounds around Iceland and the agriculture.
This application simply is, and always has been, a mistake. It should never have been sent and it should never have been accepted.

The writer is a member of the Icelandic parliament for the liberal Progressive Party (Framsóknarflokkurinn).

Hvað kostar aðlögunarferlið að ESB?

- grein í Morgunblaðinu þann 5. ágúst 2011

Þann 16. júlí 2009 samþykkti naumur meirihluti alþingismanna að leggja inn aðildarumsókn Íslands að Evrópusambandinu. Seinna upplýstist að þingmenn Vinstri grænna hefðu verið knúnir til samþykktar tillögunnar með hótunum. Því er ljóst að ekki var meirihluti fyrir umsókninni í þingsölum – hvorki þá né nú. Ekki er heldur meirihluti hjá landsmönnum að ganga þessa leið - hvorki þá né nú. Hví er þá verið halda umsókninni að ESB til streitu? Í nefndaráliti með tillögunni kemur fram að með umsóknarferlinu yrði tryggt að Alþingi yrði hluti af því heildarferli stjórnsýslu sem mál ættu að fara í gegnum áður en þau yrðu endanlega afgreidd og þannig átti að tryggja að stjórnsýslan miðlaði upplýsingum til þingsins um málefni er tengdust viðræðunum svo að þingið geti gegnt eftirlitshlutverki sínu í ferlinu. Á þessu er mikill misbrestur því þrátt fyrir ítrekaðar fyrirspurnir, utandagskrárumræður og beiðnir um fundi í utanríkisnefnd fá þingmenn afar takmarkaðar upplýsingar um aðlögunarferlið. Sér þess sér helst stað í frumvörpum ríkisstjórnarinnar við innleiðingar gerða og tilskipana ESB. Sá háttur er samt hafður á að hvergi er tiltekið í frumvörpunum sjálfum að um skilyrði ESB sé að ræða vegna umsóknarinnar. Blekkingarleik er beitt í skjóli EES samningsins. Nefni ég hér örfá frumvörp sem orðið hafa að lögum á síðasta þingi sem skilyrt var að lögleiða og hefur mikinn kostnaðarauka í för með sér. Ákvæði um Þróunarsjóð EFTA lögleitt í EES samninginn – kostar ríkissjóð í nýjum útgjöldum 5,3 milljarða. Lög um losunarheimildir – stofnkostnaður 20 milljónir og ný útgjöld 45 milljónir á ári. Lög um grunngerð landupplýsinga – 30 milljónir á ári. Fjölmiðlalög – rekstur fjölmiðlanefndar 33 milljónir á ári. Lög um stjórn vatnamála – ný útgjöld 130 milljónir á ári. Utanríkisráðherra hefur látið hafa eftir sér að eins sé líklegt að kostnaður upp á 4 milljarða lendi á ríkinu vegna innleiðingar nýs tollakerfis í landbúnaði. Mörg sambærileg frumvörp liggja inn í þinginu sem bíða afgreiðslu. Hliðaráhrif umsóknarferlisins hafa því gríðarleg áhrif á ríkissjóð. Það skal og á það minnst að atvinnusköpunartækifæri ríkisstjórnarinnar liggur í lögleiðingu þessara frumvarpa því oftar en ekki þarf að bæta við starfsmönnum í undirstofnunum til „eftirlits“ . Kratavæðingin er því algjör og opinberi geirinn þenst út.
Þá að beinum kostnaði við umsóknina. Í umræddri greinargerð er talið að kostnaður sem falli undir utanríkisráðuneytið á árabilinu 2010 – 2012 verði um 800 milljónir og lunginn af þeim kostnaði felst í þýðingum reglna ESB yfir á íslensku. Það er hreint galið að skattgreiðendur beri kostnað af þýðingum alls lagabálks ESB áður en vitað er hvort gengið verður inn eður ei. Ekki er gefin upp kostnaður annarra ráðuneyta – en ljóst er að stjórnsýslan liggur á hliðinni vegna umsóknarinnar – sem er e.t.v. skýringin á hví slík kyrrstaða ríki hér á landi. Fljótt á litið má áætla að beinn kostnaður við umsóknarferlið verði á bilinu 1,5 – 2 milljarðar. Þær upplýsingar er ekki hægt að fá frá stjórnarráðinu og heykist hver ráðherrann á fætur öðrum að veita þinginu og almenningi upplýsingar um þennan kostnað. Samandregið er um að ræða gríðarlegan dulinn kostnað fyrir ríkissjóð. Í minnisblaði frá utanríkisráðuneytinu á fylgiskjali IV í þingsályktunartillögunni kemur fram að kostnaður aðildarviðræðnanna sé háður óvissu sér í lagi í ljósi þess hversu hratt viðræðurnar ganga. Kostnaðarmatið er byggt á 18 mánaða ferli sem átti að ljúka um mitt ár 2011. Nú er sá tími liðinn og langt í land með að samningar takist. Rökrétt er því að tvöfalda beinan kostnað af ferlinu. Ef umsóknin verður ekki dregin til baka er ljóst að kostnaðurinn við umsóknina mun hlaupa á tugum milljarða. Á meðan Össur Skarphéðinsson situr einn á brennandi tröppunum í Brussel með umsóknina er vegið að grunnþáttum íslensks samfélags með niðurskurði og skattpíningu.

- Össur og undanþágurnar

Grein í Morgunblaðinu þann 9. júlí 2011

Þann 3. júlí s.l. tjáði utanríkisráðherra sig á Euronews um aðlögunarferli Íslands að Evrópusambandinu eins og frægt er orðið. Fullyrti Össur að Íslendingar þyrftu ekki sérstaka undanþágu frá ESB í sjávarútvegsmálum gengi Ísland inn. Gerist Össur þar með talsmaður Evrópusambandsins en ekki íslenska ríkissins. Eitt er að þurfa – annað að fá ekki Össur Skarphéðinsson. Fyrir tæpu ári síðan eða þann 27. júlí 2010 sagði Stefan Füle, á blaðamannafundi í Brussel að ekki væri hægt að fá neinar varanlegar undanþágur frá lögum ESB. Gilti það á sviði sjávarútvegs eins og annarra málaflokka. Málið er einfalt – ESB býður ekki upp á neinar undanþágur – en Samfylkingarspunameistarar hafa haldið hinu gagnstæða á lofti til að fegra aðlögunarferlið.

Í viðtalinu frá 3. júlí s.l. talar Össur niður til íslensku þjóðarinnar þegar hann telur sjávarútvegsmálin viðkvæmasta málaflokkinn í umsóknarferlinu því það blandaðist baráttunni fyrir sjálfstæði í gamla daga. Er ráðherrann að tapa glórunni. Veit maðurinn ekki að sjávarútvegur hefur haldið þjóðinni lifandi í gegnum aldirnar – þessi gjöfulu fiskimið sem við eigum. Að blanda „baráttunni fyrir sjálfstæði í gamla daga“ saman við þá þjóðarhagsmuni sem sjávarútvegurinn er Íslendingum - er hreint út sagt galið – en sýnir á hvaða plani ráðherrann er. Hann og hans fylgisveinar róa að því öllum árum að ESB umsóknin snúist fyrst og fremst um þjóðernishyggju en ekki blákalt afsal auðlinda okkar. Hví situr þjóðin uppi með þennan vanhæfa utanríkisráðherra – sem var ráðherra í hrunstjórninni – og er handónýtt vörumerki á alþjóðavettvangi. Þvílík örlög heillrar þjóðar.

Það að Össur telji að reglan um hlutfallslegan stöðugleika dugi til varnar íslenskum sjávarútvegi er í besta falli barnalegt – því sú regla á sér ekki stoð í sáttmálum ESB og er hugsuð til bráðabirgða. Össur þarf að átta sig á að verið er að aðlaga Ísland að „gamla“ Evrópusambandinu en ekki hinu „nýja“ sem tekur stakkaskiptum árið 2014 með Þýskalandsvæðingu þess samkvæmt uppfærðum Lissabonsáttmála. Það opinberast með hverri vikunni sem líður þau ósannindi sem Samfylkingin hefur staðið fyrir í ESB urræðunni. Sumir myndu kalla þennan málatilbúnað helbera lygi – en landsmenn sjá í gegnum froðuna.

All röfl í Össuri um undanþágur eða sérlausnir skipta ekki máli því yfirráð yfir sjávarútvegsauðlindinni hangir á 4. gr. laga nr. 34/1991 um fjárfestingu erlenda aðila í atvinnurekstri. Hví leggur Össur ekki ofuráherslu á frekari takmarkanir erlendra aðila til fjárfestinga í íslenskum sjávarútvegi og tryggi að afrakstur auðlindirnar falli til á Íslandi? Össur veit að ESB kemur aldrei til með að samþykkja þær takmarkanir sem í lögunum eru. Því verður ekki langt að bíða að breytingatillögur við lögin líti dagsins ljós á þingi því í gegnum þessi lög ætlar floti ESB inn á Íslandsmið.

Samkvæmt löggjöf ESB á fjármagn að streyma frjálst á milli landa. Að lokum má leiða hugann að því hvort stjórnarandstaðan hafi sprengt „sérlausnaákvæðið“ sem Össur talar fyrir því í frumvarpi til laga um nýja fiskveiðistjórnun sem rætt var á vorþingi var lagt til að lögin ættu að gilda í 23 ár frá gildistöku þeirra eða til ársins 2034 og áttu þá að falla sjálfkrafa úr gildi. Hví?

- tölvupóstur minn frá í dag

... til framsóknarmanna í Reykjavík - og nú ykkar -

Ágæti framsóknarmaður í Reykjavík!
Þingi hefur nú verið frestað fram í september. Liðinn vetur hefur verið annasamur hjá okkur í þingflokki framsóknarmanna. Við höfum lagt áherslu á skuldavanda heimila og fyrirtækja, atvinnumál og ekki má gleyma Icesave. Mörg góð og brýn mál hafa verið lögð fram síðastliðinn vetur af okkur – fyrirspurnir og þingsályktanir. Ég hef frá kosningum 2009 setið fyrir flokkinn í allsherjar- og umhverfisnefnd auk kjörbréfanefndar. Hef ég beitt mér af krafti í þeim málaflokkum sem undir nefndirnar falla auk málafjölda sem undir aðrar nefndir heyra.
Með þessum tölvupósti vil ég segja ykkur stuttlega frá nokkrum af þeim málum og fyrirspurnum sem ég hef lagt fram á 139. löggjafarþingi. Í leiðinni óska ég þér og fjölskyldu þinni gleðilegs sumars og vonast til að hitta þig á viðburðum Framsóknarflokksins er starfið fer af stað síðsumars. Það hefur aldrei verið brýnna en nú að efla starf flokksins – það gerum við með góðum liðsmönnum og þakka ég liðsinni þitt í gegnum árin.
Ef þú hefur ábendingar eða athugasemdir sem þú vilt koma á framfæri – endilega hafðu samband á netfangið: vigdish@althingi.is – einnig langar mér að benda á heimasíðu mína: http://www.vigdish.is/ – en á hana set ég allar greinar sem birtast í blöðum auk svara við fyrirspurnum mínum til ráðherra.
Ég vona að þú hafir bæði gagn og gaman að þessum upplýsingum.

Kær kveðja,
Vigdís Hauksdóttir, alþingismaðurvigdish@althingi.is www.vigdish.is

Brottfall laga um Icesave I – Samþykkt var á lokadögum þingsins frumvarp lagt fram af öllum þingmönnum Framsóknarflokksins þar sem ég var fyrsti flutningsmaður um afnám laga sem samþykkt voru vegna Icesave I. Miklir almannahagsmunir leiddu til þess að fella varð lögin úr gildi því enn hefur ekki verið dæmt um í Hæstarétti að neyðarlögin haldi. Ríkisstjórnin hafði ekki dug í sér að flytja málið og var því táknrænt að við framsóknarmenn höfðum frumkvæði af því að fella "Svavarssamninginn" út úr lagasafninu.
http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=139&mnr=768
Þjóðaratkvæðagreiðsla um aðlögunar- og viðræðuferli Íslands og Evrópusambandsins – Tillaga þessi felur í sér að þjóðin fái að tjá hug sinn um aðlögun Íslands að Evrópusambandinu í þjóðaratkvæðagreiðslu. Aldrei hefur verið mikilvægara en nú að Íslendingar standi þétt saman að þeirri uppbyggingu sem fram undan er. Stjórnvöld mega ekki við því að dreifa kröftunum. Næg eru verkefnin innan lands. Evrópusambandið stendur frammi fyrir miklum erfiðleikum og mun fara í gegnum róttæka endurskoðun á starfsháttum sínum næstu missiri og ár. Á meðan framtíðarhorfur Evrópusambandsins eru í óvissu er óskynsamlegt af Íslendingum að sækjast eftir aðild án þess að meirihluti þjóðarinnar sé að baki umsókninni.
http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=139&mnr=88
Gæsla auðlinda og hagsmuna í viðræðum við Evrópusambandið – Aðhald við núverandi ríkisstjórn er nauðsynlegt þar sem öllu virðist fórnað fyrir skjóta aðild að Evrópusambandinu. Spurði ég utanríkisráðherra út í hagsmunagæslu vegna auðlinda Íslands og í framhaldinu samdi ég þingsályktunartillögu um að fá færustu sérfræðinga á sviði auðlindaréttar til að semja frumvarp sem skilgreinir með tæmandi hætti hvað flokkast til auðlinda hér á landi og hverjar auðlindir Íslands eru.
http://www.althingi.is/altext/139/s/1237.html
Fyrirspurn um Farice og Danice sæstrenginn – Ég spurði út í Farice hverjir hluthafa þess eru og hvort ríkisábyrgð sé á skuldum þess. kom í ljós að hluthafar þess félags eru íslenska ríkið, Landsvirkjun, Arion banki, Landsbanki Íslands hf. og Glitnir banki. Ríkisábyrgð er á 7 milljörðum kr. en heildarskuldir félagsins eru um 9,3 milljarðar kr. Uppbygging á starfseminni hefur verið hægari en áætlanir gerðu ráð fyrir sem hefur raskað forsendum viðskiptaáætlunarinnar. Þannig kemur bersýnilega í ljós að ríkisstjórnin verður að fara að vinna hraðar.
http://www.althingi.is/altext/139/s/1686.html
Fyrirspurnir um Lissabonsáttmálann – Þá spurði ég um þýðingu á Lissabonsáttmálanum, kostnað sem hlýst af því verkefni og hvort fyrirhuguð sé einhver kynning á honum. Kostaðurinn við þýðingu hans greiðist af almennri fjárveitingu til Þýðingamiðstöðvar utanríkisráðuneytisins.
http://www.althingi.is/altext/139/s/0134.html
http://www.althingi.is/altext/139/s/1676.html
Engin lagaskrifstofa á Alþingi – Það er mikill galli að ekki er fyrir hendi starfandi lagaskrifstofa á Alþingi sem kannar hvort frumvarp til laga innihaldi lagatæknilega ágalla eða hvort þau samræmist stjórnarskrá. Engin á vegum Alþingis hefur þetta hlutverk. Því kemur ekki á óvart að miklu fleiri hnökrar eru á íslenskri löggjöf en annars staðar á Norðurlöndum. Þetta nauðsynlega mál hefur farið í gegnum 1. umræðu.
http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=139&mnr=49
Fyrirspurn um starfsemi erlendra sendiráða og ræðismannsskrifstofa – Sendiráðsskrifstofa ESB hefur milljónir króna til umráða fyrir kynningarstarf sitt hérlendis. Ég spurði utanríkisráðherra um nýtingu á þessu fé og hvernig það fé sem nýtist í áróður samræmist Vínarsamningnum um starfsemi sendiráða. „Telur utanríkisráðherra það samræmast ákvæðum um að skipta sér ekki af innanlandsmálum, sbr. 55. gr. Vínarsamningsins, þegar beinlínis er gert ráð fyrir að sendiráð Evrópusambandsins komi að kynningarmálum sambandsins hér á landi?“ svar utanríkisráðherra: „Ráðuneytið fær hins vegar ekki séð að aðkoma sendiráðs ESB að kynningarmálum sambandsins hér á landi stangist á nokkurn hátt við efnisatriði þessara greina.“
http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=139&mnr=418
Fyrirspurn um þróunarsjóð EFTA – Það er ótrúlegt að Alþingi skuli hafa samþykkt nú fyrir jólin að lögbinda það í EES-samninginn að okkur beri að reiða fram tæpa 8 milljarða í þróunarsjóð EFTA – þessar greiðslur voru umsemjanlegar áður.
http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=139&mnr=54
Fyrirspurn um samkomulag við Seðlabankann í Lúxemborg um kaup á útistandandi skuldabréfum Avens B.V. – Á meðan eignarhald á bönkunum er ekki gefið upp þá finnst mér svona snúningar hæpnir. Lífeyrissjóðirnir blönduðust inn í málið og verið var að koma fjármagni heim. Allt sem Seðlabankinn gerir undir stjórn hins ramm pólitíska seðlabankastjóra er stórundarlegt. Nánar um þetta mál má lesa á heimasíðu minni.
http://www.althingi.is/altext/139/s/0155.html
Önnur þingmál má svo ég hef flutt má finna hér :
http://www.althingi.is/dba-bin/skjol.pl?lthing=.&ktmenu=1&knt=2003652919&listaflm=*&rod=1

- brottfall glæsilegrar niðurstöðu

Grein í Morgunblaðinu þann 16. júní 2011

Nú í þinglok var frumvarp okkar framsóknarmanna um brottfall laga nr. 96/2009 – Icesave I samþykkt. Hægt er að fullyrða að sjaldan hafi stjórnarandstöðuflokkur náð slíkum árangri í þingstörfum. Þegar frumvarpið kom fram áttuðu þingmenn sig á mikilvægi frumvarpsins og ekki var reynt að ráði að leggja stein í götu málsins. Er hér um að ræða hina „glæsilegu niðurstöðu“ eins og Steingrímur J. Sigfússon nefndi samning þeirra Svavars Gestssonar og Indriða Þorlákssonar við Breta og Hollendinga. Þetta er samningurinn sem Svavar nennti ekki að hafa lengur hangandi yfir höfði sér.

Frumvarpið var samþykkt með öllum greiddum atkvæðum og hefur Svavari því orðið að ósk sinni. Nú eru lögin afmáð úr lagasafni Alþingis og hangir því ekki lengur yfir höfði hans né landsmanna. Forsaga málsins var að til stóð að fella þessi lög brott með lögunum sem felld voru úr gildi í þjóðaratkvæðagreiðslunni 9. apríl sl. en af því varð ekki vegna niðurstöðu þjóðaratkvæðagreiðslunnar. Samkvæmt lögfræðilegum skilningi voru því lög nr. 96/2009 í gildi og benti ég á í framsöguræðu minni um frumvarpið að í lögunum voru afar mörg og íþyngjandi vanefndatilvik og gætu Bretar og Hollendingar hæglega borið fyrir sig forsendubresti væru lögin í gildi. Bretar og Hollendingar höfnuðu fyrirvörum þeim sem settir voru í lögin aldrei formlega og samningaréttur í lagakerfi því sem gildir í Bretlandi (Common Law) er afar sterkur. Lögin lutu breskri lögsögu og breskir dómstólar áttu að dæma í þeim málum sem að samningum kunnu að rísa.

Er það einsdæmi að dómsvald væri „selt“ úr landi eins og gert var í samningi þessum, sem sýnir fullkomið þekkingarleysi samningamannanna. Í lögunum voru einnig mjög íþyngjandi vanefndatilvik fyrir Íslendinga og friðhelgisréttur þjóðarinnar var einnig fyrir borð borinn. Að mínu mati er það og einsdæmi í samningum sem gerðir hafa verið í nafni íslenska ríkisins. Það var því í ljósi þjóðarhagsmuna að þetta frumvarp var lagt fram því Hæstiréttur hefur ekki enn dæmt gildi neyðarlaganna sem skera úr um hvort innistæður séu forgangskröfur eður ei. Haldi neyðarlögin ekki breytist Icesave „skuldin“ í almennar kröfur og þá hefði virkjast sú ríkisábyrgð sem fjármálaráðherra hafði undirritað í samningunum upp á rúmlega 700 milljarða.

Nú eru þessi mál komin fyrir vind með brottfalli laganna – en eftir stendur spurningin hví fjármálaráðherra lagði höfuð sitt að veði í þrígang með að velta þessum byrgðum yfir á Íslenska skattgreiðendur.

Þingmenn Framsóknarflokksins stóðu með landsmönnum alla leið í þessu ömurlega máli og við bundum lokahnútinn á það mál með að fá frumvarpið samþykkt. Nú er Svavars samningurinn úr sögunni og þeir þingmenn sem töldu að hér færi allt í kalda kol yrði hann ekki samþykktur greiddu atkvæði með að hann yrði felldur úr gildi. Já það er skrýtin staða sem stjórnarliðið komst í fyrir liðna helgi.

Stundum er „glæsileg niðurstaða“ greinilega svo góð að henni verði að gleyma með nýrri lagasetningu sem á m.a.s. upptök sín hjá þeim flokki sem gagnrýndur var hvað mest í málinu fyrir bölmóð og svartsýni.

Þetta mál sýnir að þingmenn verða að trúa á sjálfan sig, hafa þor og kjark til að takast á við viðfangsefnin, synda á móti straumnum – og fyrst of fremst að gefast ekki upp fyrir spunameisturum ríkisstjórnarflokkanna sem hafa það eitt á stefnuskrá sinni að rægja andstæðinginn. Ég óska Íslendingum til hamingju með þessi málalok.

- svör fjárálaráðherra ...

Svar fjármálaráðherra við fyrirspurn Vigdísar Hauksdóttur um sæstrengi.

1. Hverjir eru eigendur sæstrengjanna Danice, Farice, Cantat-3 og Greenland Connect og í hvaða hlutföllum er eignarhaldið?

Farice og Danice sæstrengirnir eru í eigu Farice ehf. en hluthafar þess félags eru íslenska ríkið, Landsvirkjun, Arion banki, Landsbanki Íslands hf. og Glitnir banki. Eignarhlutföll Farice ehf. eru þessi: Íslenska ríkið 28,07% A- og B-hlutir, Landsvirkjun 26,69% A- og B-hlutir, Arion banki hf. 43,47% B-hlutir, Landsbanki Íslands hf. 1,05% B-hlutir, Glitnir banki hf. 0,71% B-hlutir.

Þegar tekið er tillit til mismunandi atkvæðavægis á milli A- og B-hlutabréfa, þar sem A- hlutir hafa fimmfalt vægi á móti B-hlutum, þá er atkvæðavægi á hluthafafundum þannig að íslenska ríkið er með 58,2%, Landsvirkjun 21,4% og Arion banki 19,7%. Rekstri Cantat-3 sæstrengsins var hætt um síðustu áramót en strengurinn var tekinn í notkun 1994. Cantat-3 var í eigu síma- og fjarskiptafélaga í nokkrum löndum og áttu íslenskir aðilar rúmlega 5% hlut. Greenland Connect sæstrengurinn er í 100% eigu Tele Greenland.

2. Er ríkisábyrgð á sæstrengjunum? Hefur þurft að afskrifa skuldir vegna þeirra? Ríkisábyrgð er á hluta þeirra veðtryggðu langtímalána Farice ehf. sem til var stofnað vegna lagningar Farice og Danice sæstrengjanna. Alls nema veðtryggðar skuldir með ríkisábyrgð 7 milljörðum kr. en heildarskuldir félagsins eru um 9,3 milljarðar kr. Í viðskiptaáætlun fyrir lagningu Danice sæstrengsins var gert ráð fyrir að gagnaver mynduðu kjölfestuna í tekjum af þeirri fjárfestingu. Uppbygging á þeirri starfsemi hefur hins vegar verið hægari en áætlanir gerðu ráð fyrir sem hefur raskað forsendum viðskiptaáætlunarinnar. Við fjárhagslega endurskipulagningu Farice lagði íslenska ríkið og Landsvirkjun félaginu til nýtt hlutafé í A-flokki að fjárhæð 11 millj. evra. Stærstu óveðtryggðu kröfuhafar félagsins samþykktu að breyta sínum kröfum í hlutabréf í B-flokki í félaginu, samtals að fjárhæð 52,7 millj. evra. Hlutafé félagsins hefur því verið aukið um samtals 63,7 millj. evra og er eftir endurskipulagninguna um 75,5 millj. evra. Veðtryggðir lánveitendur Farice ehf. hafa samþykkt að endurfjármagna skuldir félagsins. Heildarskuldir eftir endurskipulagningu nema um 56,5 millj. evra. og eiginfjárhlutfall félagsins er 45,5% í árslok 2010.

3. Hver er bandbreidd sæstrengjanna?

Uppsett bandbreidd Farice og Danice sæstrengjanna er 100 Gbit/s á hvorum streng. Hægt er að auka flutningsgetuna með uppsetningu endabúnaðar í landtökustöðvum. Slíkar fjárfestingar munu fylgja aukningu viðskipta í framtíðinni. Fjármálaráðuneytið býr ekki yfir upplýsingum um hver bandbreidd sæstrengja í eigu annarra er.

4. Hversu hátt hlutfall af hverjum þeirra um sig er í notkun og hverjir kaupa þjónustuna? Meðfylgjandi tafla sýnir hvernig nýting sæstrengjanna Farice og Danice er í maí 2011, miðað við þá bandvídd sem er til reiðu í dag:
Sæstrengur: FARICE, bandvídd til reiðu í maí 2011 - 100 Gbit/s, hlutfall bandvíddar í notkun samkvæmt samningum - 45%
Sæstrengur: DANICE, bandvídd til reiðu í maí 2011 - 100 Gbit/s, hlutfall bandvíddar í notkun samkvæmt samningum - 55%
Bandvídd sú sem seld er samkvæmt framangreindu skiptist á núverandi viðskiptavini í eftirfarandi hlutföllum: Íslensk síma- og fjarskiptafélög 41%, erlend síma- og fjarskiptafélög 15%, aðilar sem reka rannsókna- og háskólanet 17%, gagnaver og erlendir viðskiptavinir gagnavera 27%. Fjármálaráðuneytið býr ekki yfir upplýsingum um hvert nýtingarhlutfall sæstrengja í eigu annarra er.

5. Vita stjórnvöld til þess að áformað sé að leggja fleiri strengi til eða frá landinu? Ef svo er, hvaða aðilar standa að því?

Erlendir aðilar hafa haft uppi áform um undirbúning að lagningu sæstrengs milli Íslands og Norður-Ameríku. Um er að ræða hóp manna, aðallega bandarískra, sem hafa þá trú að gagnaveraiðnaður muni vaxa hratt á Íslandi. Þeir hafa á síðustu missirum unnið að því að afla fjármagns til lagningar slíks sæstrengs. Í þessu sambandi er vert að nefna að næg bandvídd er til í Farice og Danice sæstrengjunum til þess að þjóna íslenskum almenningi, gagnaverum og öðrum um langa framtíð.